Zrozumieć nastolatka

Dorastanie dziecka bywa niekiedy sporym wyzwaniem dla rodziców. Angażuje czasami silne emocje u opiekunów, jak i nastolatków. Bywa, że niesie zmianę codziennych kontaktów i wzajemnych relacji w rodzinie. Dziecko staje się bardziej samodzielne i niezależne. Punktem odniesienia dla nastolatków są jego rówieśnicy oraz procesy dokonujące się w przestrzeni społecznej. Młodzi demonstrują swoje niezależne opinie i spostrzeżenia, prezentują czasem aroganckie i buntownicze zachowania, wymykają się spod rodzicielskiej kontroli, konfrontują się z rodzicami i ich światem wartości. Jednocześnie jednak przeżywają silne napięcia emocjonalne i są bardzo wrażliwi na krytykę. Cierpliwość rodziców wielokrotnie wystawiana na próbę bywa, że wyczerpuje się i zaczyna się „wojna domowa”. Dorośli nie zawsze zdają sobie sprawę, że czas przemian przez jakie przechodzi dziecko, jest naturalnym, choć czasami bardzo trudnym procesem jego rozwoju i tak naprawdę „niestabilny” nastolatek potrzebuje nie autorytarnego, pouczającego, obwiniającego, bagatelizującego rodzica, ale wspierającego i stabilnego! Rodzice pozostają bowiem najważniejszymi dorosłymi w życiu nastolatka, nawet jeśli się zapalczywie z nimi kłóci. Spory z opiekunami są zatem naturalnym etapem rozwoju młodzieży i budowania przez niech swojej niezależności. W relacji z nastolatkiem miarą sukcesu wychowawczego nie jest więc zredukowanie do zera ilości wzajemnych konfliktów, ale największe znaczenie ma to, w jaki sposób udaje się je konstruktywnie rozwiązać lub przedyskutować.

ZASADY BUDOWANIA DOBREJ RELACJI, KTÓRE WSPIERAJĄ PRAWIDŁOWY ROZWÓJ NASTOLATKA I CHRONIĄ GO PRZEZ ZACHOWANIAMI RYZYKOWNYMI

1. Podstawą dobrych kontaktów z dzieckiem jest rozmowa.

  • Rozmawiaj ze swoim dzieckiem zawsze wtedy, kiedy tego potrzebuje.
  • Stwórz odpowiednie warunki do rozmowy.
  • Zajmij odpowiednią pozycję (nie siadaj zbyt blisko lub daleko).
  • Słuchaj uważnie.
  • Sprawdzaj czy dobrze zrozumiałeś (parafraza).
  • Okazuj empatię i zrozumienie poprzez odzwierciedlanie emocji nastolatka /„Mam wrażenie, że granie na komputerze (przyczyna) daje ci ulgę (uczucie)”/
  • Używaj komunikatu „Ja” /”Denerwuję się (jest mi przykro), kiedy mówię do ciebie, a ty patrzysz w monitor komputera/ komórkę”.

2. Dostrzegaj sygnały, jakie wysyła dziecko.
3. Okazuj zainteresowanie życiem nastolatka.
4. Zaproś swoje dziecko do wspólnego ustalania zasad i konsekwencji /Opracujcie pozytywne konsekwencje (zyski) z przestrzegania zasad. Pamiętaj, że nastolatek będzie testować przyjęte granice/.
5. Stawiaj jasne wymagania i wyznaczaj granice chroniące wartości tj. wzajemny szacunek, czas dla rodziny, bezpieczeństwo itp. /”Nie zgadam się na to, żeby…”, „Zależy mi na tym, żeby…” /.
6. Pamiętaj, że stosowanie doraźnych kar zamiast zapowiedzianych konsekwencji nie uczy nastolatka pożądanego odpowiedzialnego zachowania.
7. Angażuj nastolatka do wspólnego poszukiwania rozwiązań /”Jak widzisz rozwiązanie tej sytuacji?”/.
8. Daj nastolatkowi przestrzeń do wyrażania własnego zdania i emocji /”Bardzo chciałbym posłuchać tego…”, Chciałbyś mi o tym opowiedzieć? Co o tym myślisz?”/
9. Wspieraj i udzielaj pomocy dziecku w sytuacjach kryzysowych lub zwyczajnie trudnych.
10. Monitoruj nastolatka, kiedy przebywa poza domem
11. Uczestnicz w życiu szkolnym dziecka i jego istotnych zainteresowaniach.
12. Rozwijaj samodzielność nastolatka poprzez dawanie mu zadań o większej odpowiedzialności.
13. Pielęgnujcie tradycje rodzinne.
14. Poszukaj pomocy specjalistycznej, jeśli jest tak potrzeba.

Informacje przygotowano na podstawie broszur edukacyjnych dla rodziców i opiekunów „Zrozumieć nastolatka” Opracowanie: K. Van Laere i „Dobre wsparcie plus rozważna kontrola” Opracowanie: J. Węgrzecka- Giluń Wydawca: Fundacja Poza Schematami.

Zapraszamy chętnych rodziców do udziału w warsztatach rozwijających kompetencje rodzicielskie „Szkoła dla Rodziców-edycja Nastolatek” lub skorzystania z indywidualnych porad u specjalistów (zapisy w sekretariacie).

Post navigation